ویرتا

ولادت حضرت علی در کعبه | ویرتا

۲۱ مرداد ۱۳۹۶

ولادت در کعبه

 

آیا ولادت امیرمؤمنان(علیه السلام) در کعبه واقعیت دارد؛ آیا روایت معتبری از شیعه و سنی در این باره وجود دارد؟

سی سال پس از عام الفیل[۱]، زمانی که فاطمه بنت اسد در حال طواف کعبه بود، در آن حال درد زایمان او را فرا گرفت و بی درنگ به سمت کعبه آمد؛ دیوار شکافته شد و او وارد کعبه و سه روز در آنجا ماند و فرزندش علی را به دنیا آورد[۲]؛ ولادتی منحصر به فرد که درگذشته سابقه نداشت و پس از آن برای کسی اتفاق نیفتاد.

فاطمه بنت اسد یکی از زنان نامور صدر اسلام است که پس از حضرت خدیجه(سلام الله علیها) نخستین زنی است که اسلام آورد و با پیامبر(صلی الله علیه و آله و سلم) بیعت نمود.[۳] او پیش تر افتخار خدمت کاری محمدبن عبدالله(صلی الله علیه و آله و سلم) را داشت زمانی که حضرت از سن هشت سالگی در خانه ابوطالب(علیه السلام) ماندگار شد و دوران کودکی تا جوانی را در آنجا سپری کرد؛ به‌گونه ای که ایشان، فاطمه بنت اسد را «مادر» خطاب می کرد[۴].

ولادت در کعبه واقعه بی نظیری است که به امر و نظارت خداوند به وقوع پیوست و آن را باید لطف و رحمتی الهی برای امت برشمرد؛ شکافت دیوار، حضور مادر در کعبه، ولادت شگفت در کعبه، تمامی نشان از برگزیدگی مولود کعبه است.[۵]

ولادت امیرمؤمنان(علیه السلام) در کعبه از دیدگاه دانشمندان شیعی و برخی از عالمان نامور سنی به صورت قطعی بیان شده است که به تفکیک بدان اشاره می شود.

الف. دیدگاه عالمان شیعه[۶]

۱٫ شیخ مفید (متوفی ۴۱۳ق) می‌نویسد:

حضرت امیرالمؤمنین علی بن ابی طالب(علیه السلام) در روز جمعه سیزدهم ماه رجب پس از سی سال از عام الفیل در خانه خدا در شهر مکه به دنیا آمد، نه پیش از وی کسی در خانه خدا به دنیا آمده و نه بعد از آن حضرت. تولد امیرمؤمنان(علیه السلام) در خانه خداوند، فضیلت و شرافتی است که پروردگار بـزرگ برای بزرگـداشت مقـام و منزلتش به آن حضـرت اختصـاص داده است.[۷]

۲٫ علامه حلی (۷۲۶ق) می نویسد:

«در روز جمعه سیزدهم ماه رجب، سی سال پس از عام الفیل در کعبه به دنیا آمد، و جز آن حضرت هیچ کس نه قبل و نه بعد از حضرتش در کعبه زاده نشد، و در آن هنگام پیامبر(صلی الله علیه و آله و سلم) سی سال داشت».[۸]

 

ب. دیدگاه عالمان اهل سنت

 از دیدگاه بسیاری از علمای اهل سنت نیز، ولادت آن حضرت در کعبه قطعی است به گونه ای که برخی نیز بر انحصاری بودن این ولادت اشاره کرده اند؛ که به نام چند تن از آن‌ها اشاره می‌کنیم:

۱٫ حاکم نیشابوری(متوفی ۴۰۵ق) می نویسد:

«روایات متواتری وارد شده که فاطمه بنت اسد، امیرمؤمنان علی بن ابی طالب – کرم الله وجهه – را در داخل کعبه به دنیا آورده است»[۹]

۲٫ سبط ابن جوزی حنفی (متوفی ۶۵۴ق) می نویسد:

«روایت شده است که فاطمه بنت أسد، در حالی که باردار بود، خانه خدا را طواف می‌کرد، درد زایمان او را فراگرفت، در خانه کعبه به روی او باز شد، پس داخل خانه کعبه شد و فرزندش را به دنیا آ‌ورد»[۱۰]

۳٫ گنجی شافعی(متوفی ۶۵۸ق) می نویسد:

«امیرمؤمنان(علیه السلام) شب جمعه سیزده رجب، سی سال بعد از واقعه عام الفیل در داخل خانه خدا به دنیا آمد. کسی پیش از آن حضرت و بعد از آن در داخل خانه کعبه به دنیا نیامده است و این از فضائل اختصاصی آن حضرت است که خداوند به جهت بزرگداشت مقامش به او عطا کرده است»[۱۱].

۴٫ ابن صباغ مالکی (متوفی ۸۵۵ ق.) می نویسد:

«علی(علیه السلام) در مکه مشرفه در داخل بیت الحرام (کعبه) در روز جمعه سیزدهم ماه خدا یعنی ماه رجب سال سی ام عام الفیل و بیست و سه سال پیش از هجرت به دنیا آمد… پیش از او هیچ کس در کعبه متولد نشد، و این فضیلتی است که خداوند به جهت بزرگداشت و بالا بردن مقام و اظهار کرامت او مخصوص حضرتش گردانیده است»[۱۲]

۵٫ علی بن برهان الدین حلبی (متوفای۱۰۴۴هـ) می نویسد:

«او در داخل خانه کعبه متولد شد و عمر رسول خدا در آن روز سی سال بود»[۱۳]

۶٫ شاه ولی الله دهلوی(۱۱۷۶ق) می نویسد:

«از مناقب وی که در حین ولادت او ظاهر شد یکی آن است که در جوف کعبه معظمه تولد یافت»[۱۴]

۷٫ عباس محمود عقاد (۱۳۸۳ق) می نویسد:

«علی در درون کعبه متولد شد و خداوند روی او را گرامی داشته بود از این که به بت ها سجده کند، گویی میلاد او در آن جا اعلام عهد جدیدی برای کعبه و عبادت در آن بود، علی نزدیک بود که مسلمان به دنیا آید بلکه تحقیقاً مسلمان دیده به جهان گشود. و هرگز با پرستش بت ها آشنایی نداشت، و او در خانه ای بزرگ شد که دعوت اسلامی از آن آغاز شد»[۱۵]

پیش تر سید اسماعیل حمیری (متوفی ۱۷۳ق) یکی از بزرگترین شاعران تاریخ ادبیات عرب، این ویژگی را به شعر درآورده است:

ولدته فی حـرم الإله و أمنـه     و البیت حیث فناؤه و المسجد

بیضاء طاهـرة الثیاب کریمـة             طابت و طاب ولیدها و المولد

فی لیلة غابت نحوس نجومها             و بدت مع القمر المنیر الأسعد

ما لُفَّ فی خرق القوابل مثلـه             إلا ابـن آمنة النبـی محمـد[۱۶]

مادرش او را در حرم امن خدا به دنیا آورد و خانه و مسجد خدا محل فرود آمدن او بود.

سفید، پاکیزه لباس و کریم بود؛ هم مادرش پاک بود و هم نوزاد و هم محل ولادت.

در شبی که نحوست ستارگان از بین رفته بود، او همراه ماه نورانی و خوشبخت پدیدار شد.

در پارچه های قابله ها، هیچ نوزدای به مانند او پیچیده نشده بود، مگر پسر آمنه، آن محمد پیامبر.

پی نوشت ها:

[۱]. «عام الفیل» سال شکست و نابودی فیل های لشکر ابرهه به اعجاز الهی بود و ولادت امیرمؤمنان(علیه السلام) در روز جمعه ۱۳ رجب، در ۳۰ سالگی پیامبر(صلی الله علیه و آله و سلم)، ده سال پیش از بعثت و بیست و سه سال پیش از هجرت بوده است (کلینی، کافی، ج۱، ص۴۵۲؛ مفید، الارشاد، ج۱، ص۵؛ طبرسی، اعلام الوری، ج۱، ص ۳۰۶).
[۲]. فتال، روضه الواعظین، ص ۸۱؛ ابن شهر اشوب، مناقب، ج۲، ص ۱۷۳٫
[۳]. مجلسی، بحارالانوار، ج۳۵، ص ۱۸۲؛ ابن ابی الحدید، شرح نهج البلاغه، ج۱، ص ۶٫
[۴]. قطب راوندی، الخرائج و الجرائح، ج۱، ص ۱۳۸٫
[۵]. الصحیح من سیرة الامام علی(علیه السلام)، ج۱، ص ۱۰۴٫
[۶]. جعفر مرتضی عاملی، صدوق، معانی الاخبار، ص ۶۱؛ حسن بن محمد قمی، تاریخ قم، ترجمه حسن بن علی قمی، ص۱۹۱؛ طوسی، مصباح المتهجد، ص ۸۱۹؛ ابن شهرآشوب، مناقب آل ابی طالب، ج۳، ص ۳۰۷٫
[۷]. مفید، الإرشاد، ج ۱، ص ۵٫
[۸]. حلی، نهج الحق، ص۱۰۹٫
[۹]. حاکم، المستدرک علی الصحیحین، ج ۳، ص ۵۵۰٫
[۱۰]. ابن جوزی، تذکره الخواص، ص ۲۰٫
[۱۱]. گنجی شافعی، کفایة‌ الطالب، ص۴۰۷٫
[۱۲]. ابن صباغ، الفصول المهمة، ج ۱، ص ۱۷۱،
[۱۳]. حلبی، السیرة الحلبیة، ج ۱، ص ۲۲۶٫
[۱۴]. دهلوی، إزالة الخفاء عن خلافة الخلفاء، ج ۴، باب: مآثر امیرالمؤمنین و امام اشجعین اسدالله الغالب علی بن ابی طالب، تصحیح و مراجعه: سید جمال الدین هروی.
[۱۵]. عقاد، عبقریة الامام علی(علیه السلام)، ص۴۳٫
[۱۶]. دیوان السید الحمیری، ص ۶۹؛ المناقب، ج۲، ص ۱۹۵٫

 

منبع: سایت ویرتا برگرفته ازدفتر پنجاه و یکم پرسش ها و پاسخ ها «امام علی علیه السلام-تاریخ و سیره»

حتما بخوانيد

ویژه نامه امامت پژوهی

‘ );
w.anetworkParams[ ad.id ] = ad;
d.write( ‘