ویرتا

نخستین آیات نازل انجام گرفته بر پیامبر | ویرتا

۲ تیر ۱۳۹۶

نخستين آيات

  نخستين و آخرين سوره و آياتى كه از قرآن نازل انجام گرفته كدام هست؟

در مورد نخستين آياتى كه بر پيامبر صلى الله عليه و آله نازل انجام گرفت سه ديدگاه وجود دارد:
۱٫ پنج آيه نخست سوره علق،
۲٫ سوره مدثر،
۳٫ سوره فاتحه الكتاب.

بنا بر شواهد و روايات معتبر، نخستين آيات نازل انجام گرفته پنج آيه ابتداى سوره علق بوده و سوره حمد پنجمين سوره اى هست كه بر پيامبر صلى الله عليه و آله نازل انجام گرفت.

بنابر قولى اين سوره نخستين سوره كاملى هست كه نازل گرديد.

 

در مورد آخرين آيات نازل انجام گرفته نيز اختلافاتى وجود دارد، طبرسى در مجمع البيان در جمع بين اقوال مختلف مى نويسد: مفسران مى گويند: تایمى آيه «إِنَّكَ مَيِّتٌ وَ إِنَّهُمْ مَيِّتُونَ»۷۴ بر پيامبر صلى الله عليه و آله نازل انجام گرفت، فرمود: اى كاش! مى دانستم اين زمان چه تایمى هست؟ بعد خداوند متعال سوره هاى «فتح» و «نصر» را نازل كرد و از آن پس پيامبر صلى الله عليه و آله در بين تكبير و قرائت سكوت مى كرد و مى فرمود: «سبحان اللّه و بحمده هستغفرالله و اتوب اليه».

 

آقام به رسول خدا صلى الله عليه و آله عرض كردند: چنين ذكرى را نمى گفتيد؟ فرمود: اين ندا و فرياد جان و روان من هست و آن حضرت صلى الله عليه و آله پس از نزول اين سوره، يك سال در قيد حيات بود.

 

تایمى كه براى حجه الوداع از مدينه خارج انجام گرفتند، آيه كلاله۷۵ و سپس در حال وقوف در عرفات آيه «الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ»۷۶ نازل گرديد و پس از آن رسول خدا صلى الله عليه و آله هشتاد روز در قيد حيات بود. بعد به ترتيب، آيه ربا۷۷ و در واپسين مرحله «وَ اتَّقُوا يَوْماً تُرْجَعُونَ فِيهِ إِلَى اللّهِ»۷۸ به عنوان آخرين آيه نازل انجام گرفت. آخرين سوره اى كه بر پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله نازل گرديد، سوره توبه هست. به صورت حتم آخرين سوره اى كه يكباره و به طور كامل نازل انجام گرفته، سوره نصر هست.

 

ترتيب زمانى نزول آيات نيز به ترتيبى كه الان در قرآن وجود دارد، نبوده؛ بلكه به مقتضاى حوادث و رويدادهاى مختلف گاهى يك آيه يا تعداد آيه و گاهى نيز يك سوره كامل بر پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله نازل مى انجام گرفت؛ ولى ترتيب و چينش فعلى آيات قرآن كريم به اتفاق همه مسلمين و به دليل روايات متعدد و اسناد محكمى كه وجود دارد به دستور پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله بوده هست.۷۹

 

 

۷۴٫ زمر ۳۹، آيه ۳۰٫
۷۵٫ نساء ۴، آيه ۱۷۶٫
۷۶٫ مائده ۵، آيه ۳٫
۷۷٫ بقره ۲، آيات ۲۷۸ ـ ۲۸۰٫
۷۸٫ همان، آيه ۲۸۱٫
۷۹٫ ر.ك: حجتى، سيد محمد باقر، پژوهشى در تاريخ قرآن.

 

 

منبع: سایت ویرتا برگرفته از پرسمان،  پرسش ها و پاسخ ها «قرآن شناسی».

حتما بخوانيد

 

ویژه نامه قرآن پژوهی

‘ );
w.anetworkParams[ ad.id ] = ad;
d.write( ‘