ویرتا

بیان حاکمیت خداوند و مدح پیامبر(ص) در کتیبه نادری + عکس

۶ تیر ۱۳۹۶

گروه شهرستان‌ها: کتیبه نادری بر فراز صخره‌های دروازه ورودی شهر کلات خودنمایی می‌کند، کتیبه‌ای یادمانی ـ مذهبی که پس از حاکمیت افشاریان نگاشته شده و در عبارات آن، مدح حکومت الهی ذکر می‌شود و سایر حکومت‌ها را ناشی از لطف پروردگار عنوان می‌کند.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از خراسان رضوی، کتیبه نادری در کلات که به نظر کارشناسان به عنوان کتیبه‌ای یادمانی ـ مذهبی شناخته می‌شود، در ابتدای دروازه ورودی شهر و بر فراز صخره‌های آن نگاشته شده است.
این کتیبه‌ پس از تثبیت حکومت افشاریان نوشته شده و در آن با ابیاتی به زبان ترکی و فارسی، قدرت و حاکمیت خداوند یکتا، بالاتر از تمام حکومت‌ها را متذکر می‌شود.
بیان حاکمیت خداوند و مدح پیامبر(ص) در کتیبه نادری + عکس

کتیبه نادری که پای برج ارغونشاه و در فضایی مشرف بر منطقه نگاشته شده است، تثبیت حکومت افشاریان را خبر داده و اوضاع سیاسی، اعتقادات اسلامی و مذهبی حکومت افشاریان را به زبان شعر بازگو می‌کند.

علی فرخی، کارشناس و پژوهشگر میراث فرهنگی در گفت‌وگو با ایکنا به تشریح ابعاد نگارش این کتیبه یادمانی مذهبی پرداخت و بیان کرد: این کتیبه بین سال‌های ۱۱۵۵ تا ۱۱۵۷ بر صخره ورودی دژ کلات نگاشته شده و محتوای آن از ۲۴ بیت شعر ترکی و فارسی از شاعری ترک‌زبان به نام گلبن افشار تشکیل شده است.
بیان حاکمیت خداوند و مدح پیامبر(ص) در کتیبه نادری + عکس

وی ادامه داد: در ابتدای عبارات این کتیبه، «بسم الله الرّحمن الرّحیم» بالاتر از ابیات شاعر و در قالبی جدای از اشعار خودنمایی می‌کند و پس از آن ابیات شعر نیز با نام خدا و عبارت «هوالاعلی» آغاز می‌شود و شاعر در ادامه سروده خود به صفات الهی از جمله قدرت و حاکمیت خداوند متعال و یاری کننده و نعمت دهنده به بندگان را یادآوری می‌کند.

فرخی با تشریح بیشتر ابیات موجود در این کتیبه عنوان کرد: در ادامه عبارات و ابیات این کتیبه و پس از ستایش خداوند، درود و سلام بر پیامبر(ص) و مدح اخلاق ایشان به چشم می‌خورد، پس از آن سلام و صلوات بر صحابه و اهل‌بیت(ع) را عنوان می‌کند و می‌گوید که حضرت حق، یاری‌دهنده یاوران این بزرگان است.
بیان حاکمیت خداوند و مدح پیامبر(ص) در کتیبه نادری + عکس

این پژوهشگر میراث فرهنگی افزود: در ابیات پایانی نیز که به وضعیت سیاست و حکومت جامعه اشاره می‌کند و حکومت مستقر را مورد مدح قرار می‌دهد نیز یادآور می‌شود که جهان برای هیچکس باقی نمی‌ماند و حکومت به دست آمده ناشی از لطف پروردگار است و می‌توان گفت نگاشتن کتیبه‌ای با زبان ترکی و ابیاتی در مدح ارزش‌های اسلامی نشان از تثبیت زبان ترکی و دین اسلام در این حکومت دارد.

یادآور می‌شود، کتیبه نادری شهر کلات بر مدخل قدیمی این شهر تاریخی، روبه قبله و بر فراز دره واقع شده است و دستور نگارش آن پس از تثبیت حکومت افشاریان داده شد تا با نقوش و گل و بوته‌های حاشیه‌‌ای و هماهنگ با عمارت نادری و متن سیاسی ـ مذهبی‌اش، یادمانی برای حکومت افشاریه باشد.