ویرتا

باورهاى مشترك ميان مذاهب اسلامى در زمینه امام مهدی(ع)

۱۶ خرداد ۱۳۹۶


باورهاى مشترك ميان مذاهب اسلامى در زمینه امام مهدی(ع)
– صفحه

پرسش :

باورهاى مشترك ميان مذاهب اسلامى در زمینه امام مهدی(ع) چیست؟

پاسخ :

فرق و مذاهب بزرگ اسلامى، آموزه مهدويّت و انتظار موعودى نجات بخش را قطعى و ضرورى مى دانند و اين موضوع به باورى مشترك ميان آنها تبديل شده است. دقت در مصادر و مستندات به وضوح، درستى عقيده شيعه را در زمينه مهدويّت اثبات مى كند؛ اگرچه برداشت ها از اين متون اكنون متفاوت است. مى توان باورهاى مشترك ميان مذاهب اسلامى در اين زمينه را اين گونه برشمرد:

۱ . منجى موعود

علماىِ مذاهب اسلامى در آثار خود، اخبارى (احاديثى) بشارت آميز را در باره امام مهدى(ع) نقل كرده اند كه از وقوع شرايط مطلوب براى امت اسلامى در آينده خبر مى دهند. سياق اين بشارت ها با پيشگويى هاى مطرح در ديگر اديان الهى در باره منجى موعود هماهنگى كامل دارد.

۲ . تبار منجى

معمولاً ضمن تأكيدهاى عالمان و محدّثان فرق اسلامى بر متواتر و صحيح بودن احاديث بشارت به ظهور و قيام امام مهدى(ع) ، به اين نكته نيز اشاره شده است كه ايشان از فرزندان پيامبر اكرم صلى اللّه عليه و آله و اهل بيت اوست. علاوه بر آن، بسيارى از دانشمندان اهل سنّت بنا بر احاديث صحيح، تصريح كرده اند كه امام مهدى(ع) از نسل فاطمه عليها السلام و على(ع) است.

۳ . نام منجى

در اين كه منجى موعود با پيامبر اكرم صلى اللّه عليه و آله هم نام است، ترديد و اختلافى نيست. افزون بر اين كه در يكى از صحاح سته به اين نكته تصريح شده،[۱] در سخنان برخى از عالمانى كه پيش از اين به ادعاى تواتر آنها اشاره كرديم نيز توافق بر نام ايشان موضوعى مسلم و متواتر تلقى شده است.

۴ . لقب منجى

در منابع و متون اسلامى، بيش از آن كه به نام امام موعود اشاره شود، از مشهورترين لقب او، يعنى مهدى، ياد شده است. استفاده از اين لقب در نام گذارى صدها كتاب و رساله مرتبط با اين موضوع، تصريح به اين نام در صدها حديث و متن تاريخى، استفاده از اين عنوان در نام گذارى ابواب و فصول منابع مهم اهل سنّت، و تلاش مدعيان دروغين براى بهره گيرى از اين نام، همه گوياى اين حقيقت است كه كسى در اين باره ترديد نداشته است.

۵ . وقت ظهور منجى

بيشتر روايات و متون مرتبط با امام مهدى(ع) ، كه فرقه هاى مختلف اسلامى در منابع موثّقشان نقل كرده اند، به اين نكته اشاره دارند كه آن حضرت در آخرالزمان ظهور و قيام خواهد كرد. منظور از آخرالزمان دوران پايانى تاريخ جهان و پيش از وقوع قيامت است. در برخى از اين احاديث، از ظهور آن حضرت يا برخى حوادث مقارن با ظهور موعود، به عنوان نشانه هاى وقوع قيامت ياد شده است.

۶ . قيام و پيروزى منجى

بنا بر ديدگاه عالمان اهل سنّت و احاديث و بشارت هايى كه در باره امام مهدى(ع) نقل كرده اند، قيام منجى و پيروزى او بر دشمنان و دستيابى وى به حكومتى مقتدر، امرى قطعى است. در برخى از اين روايات، دايره حكومت آن حضرت را جهانى اعلام كرده اند. به هر حال در اين كه رهبرى و فرمان روايى امت اسلام در اختيار مهدى موعود قرار خواهد گرفت، ترديد و اختلافى نيست.

  1. همراهى عيسى(ع) با منجى

نزول عيسى(ع) و هم گامى اش با امام مهدى(ع) از موارد اتفاقى ميان شيعه و اهل سنت است. پس از قيام و پيروزى مهدى، حضرت مسيح(ع) به او مى پيوندد و پشت سرش نماز مى خواند و رهبرى او را بر اهل ايمان مى پذيرد.

۸ . جهان پس از قيام منجى

همه كسانى كه به موضوع قيام و ظهور امام مهدى(ع) پرداخته و شرايط حكومت او و اوضاع جهان را پس از آن قيام توصيف كرده اند، بر اين نكته اتفاق نظر دارند كه حكومت ايشان، تحقّق بخش وعده هاى انبيا و اولياى الهى است و آن دولت كريمه، عدالت و پيشرفت را در سراسر جهان حاكم خواهد ساخت.

[۱] سنن ابى داوود: ج ۴ ص ۱۰۶ ح ۴۲۸۲٫

پاسخگو : بخش پاسخ گویی پایگاه حدیث نت